Obserwacyjne badania retrospektywne

Badania kliniczno-kontrolne (retrospektywne) to jeden z podstawowych typów obserwacyjnych badań rynku medycznego - podobnie jak pomiary kohortowe, służą one wymiernemu ukazaniu zależności pomiędzy narażeniem (czynnikiem szkodliwym) a jego efektem (zjawiskiem chorobowym).

Idea procesu badawczego sprowadza się do analizy porównawczej grupy osób chorujących na daną chorobę (grupa badana) do grupy osób nie chorujących (grupa kontrolna) - w ramach przedmiotowych analiz wychodzi się od punktu końcowego (zachorowania) i ekspozycję na narażenie ocenia wstecz.

 

Zastosowanie badań kliniczno-kontrolnych

Badania obserwacyjne tego typu realizuje się w celu:

  • określenie czynników ryzyka (w tym - właściwych dla chorób rzadkich),
  • rozpoznania przyczyn chorób (w tym przewlekłych - nowotworów, chorób serca, zaburzeń metabolicznych).

Badania epidemiologiczne retrospektywne maja zastosowanie zwłaszcza w odniesieniu do dolegliwości, których przebadanie wymagałoby bardzo dużych kohort lub następstw długotrwałych ekspozycji na narażenia o długim okresie latencji. Sprzyjają także analizom sytuacji epidemiologicznych populacji dynamicznych wykazujących znaczną ruchliwość uczestników oraz usprawnieniu ewaluacji programów zdrowia publicznego.

 

Metodologia badań kliniczno-kontrolnych

Projektując badanie kliniczno-kontrolne należy pamiętać, że czynnikami mogącymi zaburzać wyniki analiz są przede wszystkim:

  • stronniczość selekcji osób do grup badawczej/kontrolnej - różnice w sposobach doboru, korzystanie z różnych populacji źródłowych,
  • błędy pomiarowe - różnice w dokładności uzyskiwanych wskazań o narażeniu przypadków oraz stanie osób grupy kontrolnej,
  • wpływ czynników zakłócających na wielkość miar porównawczych.

 

Z punktu widzenia budowania objętych badaniem grup istotne jest ponadto, aby:

  • dobór przypadków był reprezentatywny w stosunku do wszystkich przypadków choroby w danej populacji,
  • dobór osób z grupy kontrolnej zapewniał reprezentację populacji, z której pochodzą badane przypadki,
  • narażenie było ustalane analogicznie i dla przypadków chorobowych, i kontrolnych,
  • dobór kryteriów diagnostycznych przewidzianego punktu ostatecznego (choroby) następował w sposób rzetelny (np. w oparciu o wytyczne UE, standardy globalne itp.).

 

Mając na uwadze powyższe, do badanych grup dobiera się:

  • osoby chorujące na daną chorobę w czasie prowadzenia badania (tj. pacjentów leczonych w zakładzie opieki zdrowotnej, pacjentów ambulatoryjnych, chorych rekrutowanych z populacji generalnej);
  • osoby nie chorujące na daną chorobę w czasie prowadzenia badania (osoby zdrowe z populacji generalnej, pacjentów leczonych w zakładzie opieki zdrowotnej na inne niż badana chorobę, członków rodziny osób chorujących na dana dolegliwość, osoby powiązane z osobą cierpiącą na dana chorobę).

 

Rodzaje badań kliniczno-kontrolnych

Typologię badań kliniczno-kontrolnych warunkują sposoby definiowania bazy w ramach samego badania oraz sposobów selekcji osób do grup badawczej i kontrolnej. Pozwala to wyróżnić m.in. tradycyjną formę badań (opartą na próbkowaniu zbiorczym) czy opartą na bazie przypadków (opartej na kohorcie, w której występują określone zdarzenia).

 

Zakładane korzyści

Badania kliniczno-kontrolne:

  • zapewniają jednoczesną analizę szerokiego spektrum potencjalnych czynników sprawczych, wraz z uwzględnieniem stosowania metod umożliwiających eliminację ich wzajemnych wpływów na chorego;
  • mogą zostać zastosowane w odniesieniu do chorób rzadkich;
  • mogą zostać zastosowane w odniesieniu do chorób, w przypadku których okres latencji pomiędzy narażeniem a wstąpieniem objawów chorobowych jest długi;
  • umożliwiają kompleksowe rozpatrywanie wielu hipotez badawczych;
  • gwarantuje krótszy czas oczekiwania na wyniki w porównaniu m.in. do badań kohortowych;
  • są relatywnie niedrogie w realizacji (w stosunku m.in. do badań kohortowych).

 

Dlaczego warto zlecić nam realizację badań kliniczno-kontrolnych?

Na rynku badań medycznych działamy już 14 lat - zdobyte doświadczenie oraz sprawdzony ekspercki zespół pozwalają nam zagwarantować Państwu realizację projektów obserwacji retrospektywnej z zachowaniem wszelkich standardów metodologicznych. Zachęcamy do kontaktu w celu ustalenia szczegółów w współpracy.